Mùa Hoa đào nhuộm tại chợ Hoa Đầm Sen

  • 07/02/2018
  • | Trần Duy Trân

Đã thành thông lệ, cứ vào độ mùng mười tháng chạp âm lịch. Các quầy sạp hàng tại chợ hoa Đầm Sen lại rộn rã sắc màu của nụ tầm xuân  nhuộm rồi phơi trong nắng.

Từ nhỏ, tôi đã nghe câu hát ru, chắc của một cô gái sau khi về nhà chồng nhắn nhe với người xưa: Nụ tầm xuân nở ra xanh biếc..
Nụ tầm xuân trong câu ca xưa chắc là nụ xuân của chồi non lộc biếc. Còn nụ tầm xuân nầy là những cành hoa dài, nụ như búp bông gòn nhô lên thân cành khẳng khiu. Đang được gỡ ra từng ôm, từng bó, được các nhân viên của quầy hoa sạp hoa nhuộm màu, nhúng màu .. 
Thì màu nguyên thủy của chúng là những nụ bông be bé màu trắng. Có xuất xứ từ Trung Quốc.
“Ai mua bán cũng đều biết chúng được trồng ở Trung Quốc, nhưng là giống cây gì, trồng ở tỉnh nào thì bên mình không biết. Vì đâu có thể qua bên đó nhìn tận gốc, mua tận cây. Chỉ biết là có những lái buôn đi thu mua và vận chuyển qua biên giới. Rồi từ đó tỏa đi khắp vùng Bắc Nam. Ban đầu còn để nguyên màu trắng, sau thấy nhuộm màu bán chạy hơn nên sạp nào cũng nhuộm. Màu đỏ là màu thông dụng nhất, sau nầy mới thêm các màu vàng, xanh, hồng, cam, tím..”
Còn hỏi có màu độc không, thì các chủ quầy sạp, cùng các thợ phụ đều nói: “ Cũng giống như hoa sấy khô, bông lau, lúa mì..Thì cách nhuộm tầm xuân giản dị hơn. Cứ nhúng từng bó vào thùng phẩm màu pha nước. Màu có dính tay thì dùng xà bông rửa, rửa cái là trôi hết. Nhiều năm buôn bán cũng không thấy gì.”..
Cũng từ đầu tháng chạp, các quầy sạp tại chợ hoa Đầm Sen đều dọn chổ, ưu tiên cho tầm xuân nhuộm màu. Cứ pha màu vào máng nhựa hình chữ nhật, thích màu nào thì pha màu đó. Tầm xuân trắng cứ mở bó, nhúng vào rồi giở ra, cắm vào xô, kế đó đưa ra xếp thành hàng  cho ráo..
Theo những chủ sạp chuyên về tầm xuân: Đầu tháng chỉ là lải rải nên ít. Đến chừng 10,15 tháng chạp thì hoa đổ xuống suốt từ nữa đêm về sáng đầy các sạp. Còn giờ nhuộm thì khoảng gần trưa, cứ nhúng màu rồi đưa ra phơi. Dài dài bên bè vì giờ đó vắng xe, nắng lại đẹp. 
Những người tiểu thương cũng nói rằng: Những ngày sau rằm tháng chạp, con đường chính trước chợ hoa Đầm Sen đẹp lắm. Hoa nhuộm màu phơi trải dài. Sắc màu rực rỡ trong nắng cuối năm. Nên cứ thấy hoa phơi dài dài là biết mùa hoa nầy đang đến cho mùa hoa bán chưng Tết..
Còn chuyên mua bán, vì là  chợ sỉ nên mua bán nhộn nhịp từ khuya đến sáng, nhưng cao lắm là 7h thì ngưng. “ Mối lái bao năm đều quen giờ giấc để tránh kẹt xe. Nếu có mua bán sau giờ đó cũng là khách mua bán lẻ vài ba bó. Thích màu nguyên thủy hay màu nhuộm đều bán. Có loại bó nhánh cao, bó nhánh ngắn. Dĩ nhiên bó cao giá cũng nhỉnh hơn bó  nhánh thấp…  “
Ngoài nhuộm màu, tại chợ hoa nầy còn bán luôn phụ kiện đi kèm như bình, vật trang trí treo  trên cành, giấy màu. Nhiều sạp còn có những nghệ nhân chuyên cắm bình trang trí nụ tầm xuân. Giá cả tùy theo tiêu chí: Đẹp, lạ và tỉ mỉ..
Cho đến giờ, vẫn còn vài tranh cãi về cái tên gọi. Tại các chợ thành phố, nhiều tiểu thương vẫn gọi loài hoa cây nầy là nụ tầm xuân. Còn khách mua chưng thì gọi là đào nhuộm, hay đào cảnh... Hỏi những người chọn mua chưng cây hoa tầm xuân, đa số nói thích vì đẹp, lạ và chưng được rất lâu. Có thể chưng suốt năm mà màu vẫn tươi sắc.
Còn với các tiểu thương: Dù mua bán loài hoa nầy từ rất lâu. Nhất là khi xuân về tết đến. Chúng tôi vẫn có một mong muốn là loài cây hoa nầy được lấy giống và trồng tại Việt Nam. Để không phải là hoa nhập. và từ đó cũng biết rõ hơn, tường tận về hình dáng lẫn cái tên của nó.
Rồi họ nhấn mạnh: Để tự hào gọi cây hoa nầy là cây hoa trồng tại xứ mình, quê nhà đất Việt. Nụ tầm xuân chính hiệu Việt Nam

Chí Long Hạ San

Vịnh Hạ Long những ngày cuối năm gió lành lạnh và sương trong vắt, đượm vào mắt ánh hồng dương ấm nồng trên biển trời xanh ngắt.

Võ Trường Sơn

Hương vị Tết Việt

Một người bạn Âu châu từng hỏi tôi rằng “ngoài phong cảnh thiên nhiên ra Việt Nam của bạn có gì đặc sắc”. Tôi ngập ngừng rồi trả lời rằng đó là...

Nguyễn Văn Công

Mùa hoa cúng

Có những mùa hoa chưa từng được ghi nhận. Đó là mùa bông.. cúng. Mùa mà vào 15,16. Từng bó cúc vàng rực, vạn thơm thơm, huệ trắng muốt..bày bán đầy khắp...

Trần Duy Trân